

زانو درد یکی از شایعترین مشکلات اسکلتی عضلانی است که روزانه افراد زیادی برای درمان آن به پزشک مراجعه میکنند. سبک زندگی امروزی به شکلی است که باعث شده آسیبهای زانو روز به روز درحال افزایش باشد. زانو درد در هر سنی افراد را تحتتاثیر قرار میدهد و دارای طیف گستردهای از علل، علائم و درمان است. این بیماری ممکن است نتیجه یک آسیب مانند پارگی رباط یا غضروف باشد. همچنین برخی بیماریها از جمله آرتریت، نقرس و عفونت نیز میتواند باعث ایجاد درد در زانو شوند.
زانو درد ممکن است به طور ناگهانی پس از آسیب و ورزش یا به شکل یک ناراحتی خفیف شروع شده، سپس به تدریج بدتر شود. بسیاری از انواع دردهای جزئی زانو به خوبی به درمانهای محافظهکارانه پاسخ میدهند. فیزیوتراپی و زانوبندها نیز میتوانند به تسکین درد کمک کنند. البته در برخی موارد هم زانوی آسیبدیده ممکن است نیاز به جراحی داشتهباشد. در این مقاله از سایت مرکز فیزیوتراپی یزد انواع زانو درد را بررسی میکنیم:
زانو مانند یک لولای بزرگ عمل میکند. این لولا شامل استخوانها، غضروفها، زردپیها و رباطها است. در ادامه دربارهی هریک از اجزای زانو توضیح میدهیم:
درد یک مشکل رایج زانو است که میتواند از ساختارهای استخوانی مانند استخوان ران، درشتنی، نازکنی و کشکک زانو یا رباطها، تاندونها و غضروف زانو که آسیب دیدهاند، منشأ بگیرد. زانو درد میتواند با فعالیتبدنی و همچنین چاقی تشدید شود و تحتتأثیر عضلات اطراف و حرکات آنها قرار گیرد.

محل درد زانو بسته به قسمتی از آن که درگیر باشد، متفاوت است. هنگام عفونت یا یک فرایند التهابی، ممکن است کل زانو متورم و دردناک باشد، در حالی که در پارگی منیسک یا شکستگی استخوان فقط در یک مکان خاص علائم مشاهده میشوند. همچنین شدت درد زانو میتواند از درد جزئی تا درد شدید و ناتوانکننده متفاوت باشد. علائم و نشانههایی که گاهی اوقات با زانو درد همراه است. عبارتند از:
هر دردی که به استراحت پاسخ نمیدهد یا ظرف چند روز قطع میشود و مجددا ادامه دارد، باید توسط پزشک ارزیابی شود. همچنین اگر نشانههای زیر را در خودتان مشاهده کردید، به پزشک مراجعه کنید:
اغلب زانو درد را میتوان توسط پزشک عمومی ارزیابی و درمان کرد. اگر درد زانو نیاز به جراحی داشته یا علت درد نیاز به ارزیابی بیشتر داشته باشد، باید به جراح ارتوپد مراجعه کنید. در مورد آرتریت، نقرس یا مشکلات مفصلی التهابی بهتر است با روماتولوژیست مشورت کنید.
زانو درد میتواند دلایل مختلفی داشته باشد.درحالی که اضافه وزن شما را در معرض خطر بیشتری برای مشکلات زانو قرار میدهد، استفاده بیش از حد از زانو نیز میتواند باعث ایجاد آسیب و شروع درد شود. همچنین ابتلا به آرتریت باعث زانو درد میشود. آسیب به زانو میتواند بر هر یک از رباطها، تاندونها یا کیسههای پر از مایع، به نام بورسا، که مفصل زانوی شما را احاطه کردهاند و همچنین استخوانها، غضروفها و رباطهایی که مفصل را تشکیل میدهند، تأثیر بگذارد. برخی از آسیبهای شایع زانو عبارتند از:
پارگی رباط صلیبی
آسیب ACL به پارگی رباط صلیبی قدامی میگویند. این رباط یکی از چهار رباطی است که استخوان ساق پا را به استخوان ران متصل میکند. آسیب ACL بهویژه در افرادی رخ میدهد که بسکتبال یا فوتبال بازی میکنند. به طور کلی ورزشهایی که نیاز به تغییر مسیر ناگهانی دارند، بیشتر باعث پارگی رباط صلیبی میشوند.
شکستگی
استخوانهای زانو مثل استخوان کشکک ممکن است در هنگام سقوط یا تصادفات رانندگی شکسته شوند. همچنین افرادی که استخوانهایشان در اثر پوکی استخوان ضعیف شدهاست، گاهی اوقات به سادگی با کوچکترین ضربه دچار شکستگی زانو میشوند.
پارگی منیسک
مینیسک یک غضروف C شکل، سخت و لاستیکی است.این غضروف در مفصل زانو به عنوان ضربهگیر بین استخوان ساق پا و ران قرار دارد. اگر زانوی خود را به طور ناگهانی بچرخانید در حالی که وزنتان را روی آن انداختهاید، ممکن است پاره شود. پارگی منیسک همچنین میتواند باعث مشکلاتی مثل قفل شدن زانو و صدادادن آن شود.
بورسیت زانو
بورسها کیسههای کوچکی از مایع هستند که قسمت خارجی مفصل زانو را محافظت میکنند تا تاندونها و رباطها به آرامی روی مفصل بلغزند. در برخی موارد بورسها ملتهب شده و باعث بروز درد در زانو میشوند. به این وضعیت بورسیت میگویند.
تاندونیت
نوارهایی ضخیم از بافت پیوندی که ماهیچهها را به استخوانها متصل میکنند، تاندون نام دارند. تاندونیت به وضعیتی میگویند که یک یا چند تاندون تحریک و ملتهب میشوند. التهاب در زانو میتواند زمانی اتفاق بیفتد که تاندون کشکک آسیبدیده باشد، این تاندون که از کشکک زانو تا استخوان ساق پا کشیده شده به شما اجازه میدهد لگد بزنید، بدوید و بپرید. دوندگان، اسکیبازان، دوچرخهسواران و کسانی که در ورزشها و فعالیتهای پرشی فعالیت میکنند، ممکن است دچار تاندونیت کشکک شوند.
کندرومالاشی یا نرمی غضروف کشکک
غضروفها هنگام حرکت کردن مفصل، مانع از سایش استخوانها بر روی یکدیگر میشوند و امکان لغزش یکنواخت آنها بر روی یکدیگر را فراهم میکنند. غضروف داخل مفصل گاهی اوقات نرم و متلاشی میشود و چون دیگر نمیتواند از انتهای استخوان محافظت کند، استخوانها روی یکدیگر ساییده شده و باعث زانو درد میشوند. در ابتدا بخش کوچکی از غضروف پشت کشکک زانو نرم و دردناک میشود که در نهایت درد بخش بزرگتری از آن را دربرمیگیرد. سپس ترک برداشته، تکههای کوچکی از آن جدا و درون فضای مفصل شناور میشود. غضروف آسیبدیده در موارد وخیم کاملاً متلاشی میشود. سلولها نیز در این حالت با تولید مایع درون مفصلی واکنش نشان میدهند که باعث ورم زانو میشود.
سندرم ایلیوتیبیال بند
این سندرم زمانی رخ میدهد که نوار بافتی یا بند ایلیوتیبیال که از قسمت بیرونی باسن تا بیرون زانو امتداد دارد، آنقدر سفت میشود که به قسمت خارجی استخوان ران ساییده میشود. دوندگان مسافت و دوچرخه سواران مستعد ابتلا به سندرم ایلیوتیبیال بند هستند.
دررفتگی کاسه زانو
این آسیب زمانی اتفاق میافتد که استخوان کشکک جلوی زانو از جای خود به سمت بیرون زانو خارج شود. در برخی موارد، ممکن است کاسه زانو طوری جابجا شود که شما بتوانید دررفتگی را ببینید.
اگر درد لگن دارید، ممکن است راه رفتن خود را تغییر دهید تا درد مفصل لگن خود را کاهش دهید. اما این تغییر راه رفتن میتواند فشار بیشتری بر مفصل زانو وارد کرده و باعث درد زانو شود.
آرتروز که گاهی آرتریت دژنراتیو نامیده میشود، شایعترین نوع آرتریت است. در این وضعیت سرعت تخریب غضروف از سرعت ترمیم آن بیشتر میشود. در نتیجه غضروف تخریب و استخوانها دچار ساییدگی میشوند. آرتروز بیشتر در اثر افزایش سن رخ میدهد.
روماتیسم مفصلی
ناتوانکنندهترین شکل آرتریت، روماتیسم مفصلی یا آرتریت روماتوئید است که یک بیماری خودایمنی است. روماتیسم میتواند تقریباً هر مفصلی در بدن از جمله زانوها را تحتتأثیر قرار دهد. در این شرایط سلولهای ایمنی بدن با حمله به غضروفها آنها را تخریب میکنند و باعث میشوند استخوانهای مفصل بهیکدیگر ساییده شوند. اگرچه آرتریت روماتوئید یک بیماری مزمن است، اما شدت آن متفاوت است و حتی ممکن است مقطعی باشد.
نقرس
این نوع آرتریت زمانی اتفاق میافتد که کریستالهای اسیداوریک در مفصل انباشته میشوند. در حالی که نقرس بیشتر انگشت شست پا را درگیر میکند، میتواند در زانو نیز رخ دهد.
نقرس کاذب
این بیماری که اغلب با نقرس اشتباه گرفته میشود، به دلیل وجود بلورهای حاوی کلسیم در مایع مفصلی ایجاد میشود. زانو مهمترین مفصلی است که به نقرس کاذب مبتلا میشود.
آرتریت سپتیک
گاهی اوقات مفصل زانو ممکن است عفونی شود و منجر به تورم، درد و قرمزی شود. آرتریت سپتیک اغلب با تب رخ میدهد. این بیماری میتواند به سرعت باعث آسیب گسترده به غضروف زانو شود. اگر زانو درد همراه با هر یک از علائم آرتریت سپتیک دارید، فورا به پزشک مراجعه کنید.
سایر مشکلات
سندرم درد پاتلوفمورال یک اصطلاح کلی است که به درد ایجادشده بین کاسه زانو و استخوان ران زیرین اشاره دارد. ورزشکاران، بزرگسالان جوان بهویژه آنهایی که کاسه زانویشان به درستی در شیار خود قرار ندارد و افراد مسن معمولاً در نتیجه آرتریت کاسه زانو به این سندرم مبتلا میشوند.
تعدادی از عوامل میتوانند خطر ابتلا به مشکلات زانو را افزایش دهند، از جمله:
همه دردهای زانو جدی نیستند، اما برخی از آسیبهای زانو مانند آرتروز در صورت عدم درمان میتوانند منجر به افزایش درد، آسیب مفاصل و ناتوانی شوند. داشتن آسیب زانو حتی بصورت جزئی این احتمال را افزایش میدهد که در آینده آسیبهای شدیدتری داشتهباشید. معمولاً این عوارض طولانی مدت هستند و منجر به مشکلات شدیدتر در راهرفتن میشوند.
دلایل زیادی برای درد زانو وجود دارد. بنابراین، بسته به علت اصلی، استراتژیهای مختلفی برای پیشگیری از درد وجود دارد. اگر درد به دلیل استفاده بیشازحد باشد، دویدن روی سطوح نرم یا کاهش میزان دویدن میتواند کمک کند.
اگرچه همیشه نمیتوان از زانو درد جلوگیری کرد، توصیههای زیر ممکن است به جلوگیری از آسیبها و زوال مفصل کمک کنند:

هنگام مراجعه به پزشک، متخصص ارتوپدی ابتلا از شما سؤالاتی در رابطه با سلامت عمومی و بهطور خاص در مورد زانو درد میپرسد، مواردی مثل مدت زمان شروع درد، میزان شدت درد و اینکه چه چیزی باعث بهبود یا بدترشدن آن میشود.
در مرحله بعد ارزیابی زانو انجام میشود. ارزیابی شامل خمکردن زانو به اندازه دامنه حرکتی، بررسی ثبات رباطها و هرگونه حساسیت و تورم است. معمولاً پزشک زانوی دردناک را با زانوی دیگر مقایسه میکند. گاهی اوقات ممکن است پزشک برای تشخیص دقیق آزمایشات زیر را تجویز کند:
التهاب پاسخ فیزیولوژیک بدن به یک آسیب است. در درمان بسیاری از انواع زانو درد، یک هدف مشترک شکستن چرخه التهابی است. چرخه التهابی با آسیب شروع می شود. پس از آسیب، موادی که باعث التهاب میشوند در زانو جمع میشوند تا به بهبودی کمک کنند.
با این حال، اگر آسیب و التهاب متعاقب آن برطرف نشود، التهاب میتواند به یک مسئله مزمن تبدیل شود، بهطوری که منجر به التهاب بیشتر و آسیب بیشتر میشود. این چرخه التهاب منجر به درد مداوم یا پیشرونده زانو میشود. این چرخه را میتوان با کنترل مواردی که باعث التهاب میشوند و با محدودکردن آسیب بیشتر به بافت، شکست.
برخی از تکنیکهای مراقبت خانگی رایج برای زانو درد که التهاب را کنترل کرده و به شکستن چرخه التهابی کمک میکند، عبارتند از:
روشهای درمان زانو درد بسته به شرایطی که باعث درد میشود، متفاوت است. روشهای درمان رایج شامل موارد زیر است:
ممکن است داروها برای درمان یک بیماری زمینهای یا برای تسکین درد تجویز شوند. اگر به طور منظم از داروهای ضدالتهابی بدون نسخه برای زانو درد استفاده میکنید، باید برای ارزیابی به پزشک مراجعه کنید. همچنین تزریق مستقیم داروها به زانو ممکن است در شرایط خاص کمک کند. دو مورد از رایجترین تزریقها شامل موارد زیر است:
فیزیوتراپی با تقویت عضلات اطراف زانو باعث پایداری بیشتر آنها و افزایش دامنهی حرکتی میشود. کار با فیزیوتراپیست میتواند به جلوگیری از صدمات و پیشرفت آسیب کمک کند. فیزیوتراپیست با توجه به شرایط بیماری و سابقهی پزشکی شما تمریناتی طراحی میکند و در انجام آن به شما کمک میکند.
فیزیوتراپیست از روشهایی مانند شاکویو، لیزر پرتوان، طب سوزنی، ماساژ درمانی و تمرین درمانی استفاده میکند. در ادامه هر یک از روشها را بررسی میکنیم:
جراحی زانو از جراحی آرتروسکوپی زانو تا تعویض کامل مفصل زانو را شامل میشود.که در ادامه هریک از این موارد بررسی میشود:
اغلب درد زانو برای مدت کوتاهی رخ میدهد و سپس برطرف میشود. گاهی اوقات ممکن است چند هفته یا چند ماه بعد بازگردد. برای درد مزمن زانو، ارزیابی آن برای جلوگیری از آسیب بیشتر به غضروف، استخوانها یا رباطها مهم است. نتیجه درمان به علل زمینهای درد بستگی دارد.
در این مقاله تلاش کردیم با استفاده از منابع معتبر مثل webmd و mayoclinic، اطلاعات کاملی دربارهی علتها، علائم، درمان و پیشگیری از زانو درد در اختیار شما قرار دهیم. اگر به زانو درد مبتلا شدید، در ابتدا تلاش کنید با درمانهای خانگی درد را کاهش دهید. در صورتی که درد زانوی شما به درمانهای خانگی پاسخ نداد به یک پزشک ارتوپد مراجعه کنید تا پس از تشخیص آسیب، درمان مناسب شما بهکار گرفته شود.